Voedseloverschotten en -verspilling


Foto: U.S. Department of Agriculture
www.flickr.com/photos/usdagov/15951717452/in/photostream

Er is een wereldwijd voedselsysteem. Om voedselverspilling voor 2030 te halveren, op de manier zoals die is vastgelegd in de UN Sustainable Development Goal, zal er coördinatie moeten plaatsvinden tussen burgers, acties door wereldwijde bedrijven, organisaties en overheden.
In verschillende Europese landen zijn actiegroepen en organisaties bezig om oplossingen te vinden voor de grote voedseloverschotten en de verspilling daarvan. Verspilling ontstaat door overproductie en door de overschotten goed te gebruiken wordt de verspilling kleiner. Landen hebben wel programma’s die het mogelijk maken om voedsel te doneren aan een goed doel, maar andere wetgeving zorgt er vaak voor dat het op de vuilnisbelt belandt.

Denemarken: In 2008 is de Deense actiegroep Stop Spild Af Mad (Stop Wasting Food) opgericht. Zij proberen creatieve oplossingen te vinden voor het probleem van voedselverspilling. Zij doen dit in samenwerking met de overheid en andere belanghebbenden. Tijdens de crisis in 2008 stonden mensen wel open voor geldbesparende ideeën en minder voedsel verspillen was er één van. Door mensen bewust te maken van het probleem en hen oplossingen aan te bieden die hen geld bespaarden, is de verspilling in vijf jaar met 25% afgenomen.

Engeland: De organisatie Feedback wil niets liever dan het wereldwijde voedselsysteem veranderen. Dit doet zij door onvermoeibaar campagne te voeren en het bewustzijn rondom voeding en voedselverspilling te vergroten.
Het dilemma is dat we aan de ene kant onze planeet overvragen als het om voedselproductie gaat, terwijl we aan de andere kant geconfronteerd worden met een groeiende vraag naar voedsel: de wereldbevolking groeit en ieder mens heeft recht op eerlijke toegang tot voedsel. Volgens de organisatie ontstaat verspilling in de gehele bevoorradingsketen om verschillende redenen, maar het belangrijkste probleem is dat we ons voedsel onderwaarderen en dat we de hoge milieukosten van overproductie en verspilling negeren. Sinds zij hun campagnes startten, is voedselverspilling op de kaart komen te staan als een belangrijk onderwerp dat aangepakt moet worden door zowel burgers als bedrijven. Supermarkten zijn begonnen met het registreren en rapporteren van hun verspilling en bijna alle detailhandelaren sloten herdistributieovereenkomsten om te verzekeren dat overgebleven voedsel hongerige monden voedt in plaats van de afvalberg. Volgens de laatste cijfers van het Waste and Resources Action Programme is voedselverspilling in Engelse huishoudens tussen 2007 en 2012 met maar liefst 12% gedaald.

Frankrijk: Een campagne van de Engelse organisatie Feedback had in 2016 in Frankrijk invloed op de ontwikkeling van een nieuwe wetgeving: Franse supermarkten mochten onverkocht voedsel niet meer weggooien of vernietigen. Ze werden verplicht om overschotten te schenken aan hulporganisaties of te gebruiken in diervoeder. Het geeft voedselbanken de mogelijkheid om meer, voedzamere en beter gebalanceerde maaltijden uit te delen.

De wet verbood ook dat supermarkten moedwillig producten vernielen zodat ze niet meer gegeten kunnen worden. Politici noemden het “schandalig” dat supermarkten bijvoorbeeld bleekwater over voedsel goten om de consumptie daarvan onmogelijk te maken. Grote winkels werden zelfs verplicht om binnen het jaar een formeel contract af te sluiten met hulporganisaties. Wie dat niet deed, riskeerde een boete van 75.000 euro.

Vlaanderen: Hier is men minder ambitieus. Samen met de sector schuift de Vlaamse regering de langetermijndoelstelling naar voren om de voedselverliezen tegen 2025 met 30 procent te verminderen. Vlaanderen pakt uit met negen actieprogramma’s en 57 acties, om bedrijven te “sensibiliseren, inspireren en engageren om actie te ondernemen”. Het schenken van voedseloverschotten wordt niet verplicht maar gepromoot, onder meer door drempels weg te werken.

Nederland: Het kabinet steunt de ambitie van diverse bedrijven, maatschappelijke organisaties en kennisinstellingen om uiterlijk in 2030 de hoeveelheid voedsel die door huishoudens, bedrijven en in de horeca wordt weggegooid te halveren. Om de nieuwe aanpak te laten slagen wil minister Schouten waar nodig wetten en regels versoepelen of schrappen. Zo pleit de minister voor uitbreiding van de Europese lijst van producten waar geen houdbaarheidsdatum op hoeft te staan. Nederland wil af van de verplichting om ook op zeer lang houdbare producten zoals rijst, pasta, koffie en bronwater een ‘tenminste houdbaar tot-datum’ te vermelden. Ook wil de minister er samen met het bedrijfsleven voor zorgen dat de houdbaarheid van producten duidelijker wordt voor consumenten. In het Regeerakkoord is bovendien opgenomen dat supermarkten en horeca waar nodig en mogelijk, meer ruimte krijgen om overschotten aan voedselbanken te doneren.

Hierbij nog 6 apps die kunnen helpen in de strijd tegen voedselverspilling: NoFoodWasted, Too good to go, OLIO, ImpactVision, Winnow, FreshSurety

Meer lezen over dit eten:
www.foodlog.nl/artikel/overzicht/meer/nieuws/gezond

gepubliceerd op 25-7-2018